Oszustwo

Korzyść majątkowa – osoba dopuszczająca się oszustwa robi to z chęci wzbogacenia się, powiększenia własnego majątku lub spłacenia długu.

 
Kto doprowadza do – działania oszusta mają określony skutek, którym jest spowodowanie niekorzystnego rozporządzenia majątkiem przez oszukaną osobę, np. doprowadzenie oszukanej osoby do sprzedaży dzieła sztuki po zaniżonej cenie lub wyłudzenie od oszukanej osoby pieniędzy.
 
Niekorzystne rozporządzenie mieniem – polega na tym, że oszukana osoba traci pieniądze lub majątek (np. cenny obraz), ponosząc uszczerbek w aktualnym majątku (np. majątek pomniejszył się o kwotę wyłudzonych przez oszusta pieniędzy) lub tracąc oczekiwany zysk (np. gdyby nie doszło do oszustwa, oszukana osoba dostałaby za obraz dużo więcej pieniędzy).
 
Wprowadzenie w błąd, wyzyskanie błędu lub niezdolność do należytego pojmowania - osoba dopuszczająca się oszustwa dąży do osiągnięcia korzyści majątkowej, stosując różne metody:
- podejmując działania, które mają doprowadzić osobę pokrzywdzoną do mylnego wyobrażenia np. o wartości sprzedawanego obrazu lub samochodu, o jakości kupowanych mebli, czy o możliwości odniesienia korzyści z zawieranej transakcji (wprowadzenie w błąd), np. oszukanie kontrahenta co do jakości materiałów budowlanych i sprzedanie mu ich po zawyżonej cenie;
– świadomie wykorzystując fakt, że osoba pokrzywdzona już jest w błędzie, z którego specjalnie jej nie wyprowadza i dzięki temu odnosi korzyść majątkową (wyzyskanie błędu), np. oszust wie, że obraz jest cenny a jego posiadaczka mylnie sądzi, że to niewiele warte malowidło, co oszust wykorzystuje, by zakupić go po zaniżonej cenie;
– umyślnie wykorzystując brak właściwego rozeznania osoby oszukanej ze względu na jej wiek (dziecko, osoba starsza), stan psychiczny (choroba psychiczna), stan emocjonalny (spowodowany np. stratą osoby bliskiej) czy uczucia (zaufanie do sprawcy), co rozumie się jako wyzyskanie niezdolności pokrzywdzonego do należytego pojmowania, np. wyłudzanie pieniędzy metodą „na wnuczka” od osób starszych i zazwyczaj samotnych.

 

UWAGA! Warunkiem skutecznego postawienia zarzutów osobie, która dopuściła się oszustwa, jest ustalenie, że, dążąc do wzbogacenia się, od samego początku działała z zamiarem wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd albo wykorzystania błędnych przeświadczeń lub niezdolności pokrzywdzonego do należytego pojmowania.
 
Dlatego bardzo istotne jest, by zwrócić uwagę na dowody świadczące o umyślnym i zamierzonym działaniu sprawcy.
 
WAŻNE! W zależności od tego, jak sprawca się z Tobą kontaktował, możesz w różny sposób postarać się o dowody świadczące o jego zamierzonym działaniu, np.:
 
- jeżeli sprawca oszustwa kontaktował się z Tobą telefonicznie, sprawdź, czy na Twoim telefonie nie wyświetlał się numer, z którego do Ciebie dzwonił. Pamiętaj, że Policja ma uprawnienia, by uzyskać bilingi rozmów telefonicznych, na których są dane o rozmowach przychodzących lub wychodzących.
- jeżeli sprawca oszustwa prowadził z Tobą jakąkolwiek korespondencję, zachowaj ją i przedstaw Policji.
- jeżeli doszło do spotkania pomiędzy Tobą i sprawcą oszustwa, zastanów się, czy nikt nie był świadkiem tych spotkań, a jeśli tak, podaj dane takiej osoby Policji.
- zastanów się na spokojnie, co jeszcze pamiętasz, a co może świadczyć o zamierzonym działaniu sprawcy oszustwa i wszelkimi informacjami podziel się z Policją.
 
Ściganie sprawcy
Oszustwo jest przestępstwem ściganym z urzędu. To znaczy, że po przyjęciu zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, Policja/Prokuratura z własnej inicjatywy podejmie konieczne działania. Wystarczy zatem, że złożysz zawiadomienie o przestępstwie.
            Wyjątkiem jest sytuacja, gdy oszustwa dopuściła się osoba dla Ciebie najbliższa, tzn. Twój małżonek, wstępny, zstępny, rodzeństwo, powinowaty w tej samej linii lub stopniu, osoba pozostająca z Tobą w stosunku przysposobienia oraz jej małżonek, a także osoba pozostająca z Tobą we wspólnym pożyciu (art. 115 § 11 Kodeksu karnego). Wówczas ściganie sprawcy nastąpi wyłącznie na Twój wniosek.Oznacza to, żePolicja/ Prokuratura nie podejmie działań z własnej inicjatywy, ale dopiero po uzyskaniu Twojej pisemnej zgody. W takim wypadku należy złożyć zawiadomienie o przestępstwie oraz wniosek o ściganie.
 
Zawiadomienie o przestępstwie
Ustne zawiadomienie o przestępstwie
Policję można zawiadomić o popełnionym przestępstwie ustnie – do protokołu spisanego przez funkcjonariusza na komisariacie Policji. Wówczas osoba składająca zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa zostanie poproszona o podpisanie tego protokołu. Zostanie również poinformowana o uprawnieniach i obowiązkach przysługujących jej, jako osobie pokrzywdzonej.

 

 

WAŻNE! Spokojnie i uważnie przeczytaj protokół. Jeżeli masz wątpliwości, jakiegoś fragmentu nie rozumiesz, poproś funkcjonariusza Policji o wyjaśnienie. Nie podpisuj protokołu, jeżeli nie zgadzasz się z jego treścią. Funkcjonariusz Policji ma obowiązek poinformowania Cię o Twoich uprawnieniach i obowiązkach, jako osoby pokrzywdzonej (art. 16 Kodeksu postępowania karnego).
 
Pisemne zawiadomienie o przestępstwie
Jeżeli zdecydujesz się na sporządzenie pisemnego zawiadomienia o przestępstwie (art. 119 Kodeksu postępowania karnego), pamiętaj o:
- oznaczeniu jednostki Policji/Prokuratury, do której składasz zawiadomienie, wraz z podaniem jej adresu,
- podaniu swoich danych personalnych (imię i nazwisko) oraz adresu zamieszkania,
- zatytułowaniu pisma „Zawiadomienie o przestępstwie”,
- opisaniu sprawy, której to zawiadomienie dotyczy (podaj zwięźle jak najwięcej konkretnych informacji o tym, co się wydarzyło, przedstaw dokumenty, maile, itp., wszystko, z czego można wnioskować o zamiarze sprawcy odniesienia korzyści majątkowej Twoim kosztem),
- podaniu wszystkich informacji, które mogą być pomocne Policji/Prokuraturze w wykryciu sprawcy, w tym dane ewentualnych świadków. Jeżeli imię i nazwisko ewentualnego świadka nie są Ci znane, warto podać informacje, które pozwolą ustalić, o kogo chodzi, np. pracownik poczty, kasjerka w banku, itp.,
- podpisaniu się pod pismem i podaniu daty złożenia zawiadomienia o przestępstwie.
            Zawiadomienie o przestępstwie najlepiej złożyć na komisariacie osobiście albo za pośrednictwem poczty.
Loading...