Kompensata

Kompensata jest to specjalne świadczenie pieniężne przysługujące ofiarom niektórych czynów zabronionych. Reguluje ją ustawa z dnia 7 lipca 2005 roku (Dz. U. Nr 169, poz. 1415). Do takiego świadczenia uprawnione są: - osoby fizyczne, które na skutek czynu zabronionego doznały ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia, trwających dłużej niż 7 dni; - osoby najbliższe ofiary, która na skutek czynu zabronionego poniosła śmierć (ustawa definiuje osobę najbliższą jako małżonka lub osobę pozostającą z ofiarą we wspólnym pożyciu, dziadków lub dzieci, a także osobę pozostającą z ofiarą w stosunku przysposobienia). Przykładowo, o kompensatę mogą ubiegać się osoby pokrzywdzone pobiciem, wypadkiem drogowym, a także dzieci, małżonek czy nawet rodzice, którzy pozostawali na utrzymaniu osoby, która w wyniku przestępstwa poniosła śmierć. Kompensatę można otrzymać wyłącznie na pokrycie: - utraconych zarobków lub innych środków utrzymania, na przykład w sytuacji gdy utrata zarobku nastąpiła w wyniku pobytu w szpitalu, albo uszkodzenie ciała poszkodowanego spowodowało niemożność wykonywania dotychczasowej pracy, lub zajmowania dotychczasowego stanowiska. Przykład: w wyniku wypadku drogowego mężczyzna stracił nogę, a z zawodu był kierowcą. Uszkodzenie ciała nie pozwala mu na wykonywanie dotychczasowej pracy. - kosztów związanych z leczeniem i rehabilitacją, przykładowo koszty dojazdów do szpitala, opłacenia turnusu rehabilitacyjnego, czy poniesienia kosztów specjalistycznych zabiegów nie pokrywanych w pełni z ubezpieczenia, Przykład: koszty związane z samodzielnym dojazdem do placówki służby zdrowia, która wykonuje specjalistyczne zabiegi jako jedyna w kraju. - kosztów pogrzebu. Kompensata przysługuje w kwocie nie przekraczającej 25 tysięcy złotych, a gdy ofiara poniosła śmierć w kwocie 60 tysięcy złotych. Jej przyznanie uzależnione jest od niemożliwości uzyskania pokrycia tych kosztów od sprawcy, z tytułu ubezpieczenia, ze środków pomocy społecznej, lub z innego źródła. WAŻNE! Ubiegając się o kompensatę należy pamiętać, żeby zbierać wszystkie dokumenty, potwierdzenia zapłaty, rachunki, itp. i dokładnie je opisywać. Znacznie ułatwi to proces dochodzenia świadczenia. Jednak jeśli sąd uzna, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe lub nader utrudnione, może zasądzić odpowiednią sumę według swojej oceny, opartej na wszystkich okolicznościach sprawy. Kompensaty nie przyznaje się, gdy: - ofiara była współsprawcą czynu zabronionego; - czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia; - czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Kompensaty nie przyznaje się LUB przyznaje w zmniejszonej wysokości: - proporcjonalnie do stopnia przyczynienia się ofiary do popełnienia czynu zabronionego. Organem właściwym w sprawach o przyznanie kompensaty jest sąd rejonowy właściwy ze względu na miejsce stałego zamieszkania osoby uprawnionej. Jeśli taka osoba nie ma miejsca stałego pobytu lub znajduje się ono na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, właściwy jest sąd, w którego okręgu popełniono czyn zabroniony. Wniosek o przyznanie kompensaty składa się w terminie 3 lat od dnia ujawnienia się skutków czynu zabronionego, nie później jednak niż w terminie 5 lat od dnia jego popełnienia. Żądanie złożone po tym terminie jest bezskuteczne (uprawnienie do uzyskania kompensaty wygasa). WAŻNE! Wniosek składa się na specjalnym formularzu. Formularz wniosku o przyznanie kompensaty jest ściśle określony w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 stycznia 2016 roku zmieniającym rozporządzenie w sprawie wniosku o przyznanie kompensaty (Dz. U. z roku 2016, poz. 51). WAŻNE! Organem pomocniczym właściwym w sprawie uzyskania kompensaty jest prokurator prowadzący postępowanie przygotowawcze, lub, gdy czyn zabroniony został popełniony na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, prokurator okręgowy, w którego okręgu osoba uprawniona ma miejsce stałego pobytu. Kompensata wypłacana jest przez sąd rejonowy w terminie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia. Jeżeli kompensata została przyznana z naruszeniem przepisów ustawy, osoba, której ją przyznano jest zobowiązana do jej zwrotu w ciągu 30 dni od dnia otrzymania wezwania. WAŻNE! W przypadku bycia pokrzywdzonym przestępstwem na terenie innego kraju Unii Europejskiej również istnieje prawo do uzyskania kompensaty. W takim wypadku należy zgłosić się do prokuratury okręgowej, właściwej dla miejsca zamieszkania w Polsce, która ma obowiązek przekazać wniosek do odpowiednich organów orzekających na terenie innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym przestępstwo miało miejsce. W celu uzyskania niezbędnych informacji dotyczących przyznania kompensaty w innych państwach Unii Europejskiej można odwiedzić stronę Europejskiego Atlasu Sądowniczego: http://ec.europa.eu/justice_home/judicialatlascivil/html/cv_information_pl.htm?countrySession=23&
Loading...